تورک دیلی و ادبیاتی
 

 

 

 دوققوزونجو بؤلوم

              باکسئرین یاریلمیش تویناغی‌نین توختاماسی اوزونا چکدی. حئیوانلار، ایکی گونلوک اوتقو تؤرنی بیتینجه، یئل دگیرمانی‌نین یئنیدن تیکمه‌سینه باشلادیلار. آغریلارینی باشقالاریندان گیزلتمگی اؤزونه قیوانج سایان باکسئر، بیرگون بئله اولسون ایشله‌مکدن ال چکمک ایسته‌‌میردی. او آخشاملاری، تویناغی‌نین برک آجیدیغینی  کلووئرین قولاغینا پیچیلاداییردی. کلووئر یارانین سیزیلتیسینی کسمک اوچون اوستونه چئننمیش اَم اوتو قویوردو. بئنجامین ایله کلووئر، باکسئری چوخ چابالادیغینا گؤره قیناییردیلار. کلووئر: «اؤزونو قورومالیسان، آتلارین آغ جیگرلری چوخ دایاناقسیز اولور» دئیه‌ اونو اویاریردی؛ آنجاق بو سؤزلره قولاق آسمایان باکسئر: « بیرجه دیله‌گیم، امکلیک یاشیما چاتمادان اؤنجه، یئل دگیرمانی‌نین یولا دوشمه‌سینی گؤرمک‌دیر.» دئییردی.

              حئیوانلار تارلاسی‌نین  یاسالاری اولوشاندا، امکلیلیک یاشی، آتلار ایله دونقوزلارا اون ایکی، اینکلره اون‌دؤرد، ایتلره دوققوز، قویونلار ایله گئچیلره یئددی، تویوقلار ایله قازلارا ایسه بئش ایل کسیلمیشدی. بوندان باشقا  امکلیلره وئریله‌‌‌‌‌جک گؤزه‌گلیم آیلیق اوزه‌رینده ایسه دانیشلمیشدیر. ایندییه‌دک کیمسه گئرچکدن امکلی اولوب  آیلیق آلمامیشدی. بوناگؤره  سون گونلرده  بو قونو اوزه‌رینده سیجاق دارتیشمالار گئدیردی.  باغچانین اؤته‌سینده‌کی  کیچیک چیمنلیکده  آرپا اکیلدیگینه گؤره  بؤیوک اوتلاغین بیر بوجاغینا چیغ چکه‌رک امکلیلره  اوتلاما-دینجلمه یئری اولاراق آیریلاجاغی سؤیله‌نیلیردی. دئییلنلره گؤره: امکلی  اولان آتلارا، آیدات اولاراق  یایدا گونده  بیر باتمان تاخیل، قیشدا  ییرمی بئش باتمان  یونجا ایله بیردنه یئرکؤکو، گئنل دینجلیش گونلرینده ایسه-اولسا- بیردنه آلما وئریله‌‌‌‌‌جک ایدی. باکسئر گلن ایل، یایین سون آییندا اون ایکی یاشا دولاجاق ایدی.

              گئچینه‌جک یئنه چتینلشمیشدی. قیشین سویوغو بیلدیرکیجه ایدی ایسه، یئیه‌جک بیلدیرکیندن آز ایدی. دونقوزلار ایله ایتلردن باشقا بوتون حئیوانلارین گونلوک یئمی بیر داها آزالمیشدی. اسکوئیلر گونلوک یئمین ائشید اولاراق  بؤلوشدورمه‌سینی حئیوانلیق‌ ایلکه‌لرینه آیقیری اولدوغونو آچیقلایاراق چتینلیک چکمه‌دن گؤز گؤره‌سی یئم  چاتیشمازلیغی‌نین اولمادیغینی  حئیوانلارا  قاندیرا بیلدی. او هئپ آزالتماق سؤزجوگو یئرینه  ساهمانا سالماق سؤزونو ایشله‌دیردی. او جونز چاغینا گؤره  تارلانین  گلیشمی‌نین چوخ  گؤزه‌گلیم اولدوغونو وورغولایاراق قورو سسله ویر-ویر اوخودوغو سای ساییش اوزوندن تاخیل، یونجا، یئرکؤکو کیمی اورونلرین آرتدیغینی، آز ایشله‌دیکلرینی، ایچدیکلری سویون نئجه‌لیگی‌نین یاخشیلاشدیغینی، یاشام سوره‌سی‌نین آرتدیغینی، کؤرپه اؤلوم ایتیمی‌نین آزالدیغینی، آغیللاردا دؤشه‌مه‌ده‌کی  سامانلارین آرتدیغینی، میغمیغا- میلچکلرین  اینجیک وئرمه‌لری‌نین آزالماسینی  آیرینتیلاری ایله  حئیوانلارا قانیتلاییردی. حئیوانلار اسکوئیلرین بوتون دئدیکلرینه اینانیردیلار. داها دوغروسو، جونز دونمینده‌کی دورومون  نئجه‌لیگی آرتیق اونلارین یادداشیندان سیلینمیشدی. اونلار  ایندی بیرجه گونلری‌نین آغیر گئچدیگنی،گون چیخاندان گون باتانادک ایشله‌‌دیکلرینی، هئپ اوشویوب آج قالدیقلارینی آنلاییردیلار. بونونلا بئله، اونلار دوشونوردولر؛ قوشقوسوز جونز چاغیندا گونلری بونداندا  قارایمیش ایمیش. اسکوئیلرین سؤیله‌دیگی کیمی اونلار  او دؤنمده کؤله‌لر کیمی  یاشاییرمیشلار آنجاق ایندی اؤزگور ایدیلر.

              گوزده، یئنی آغیزلار یئم یئمگه آچیلدی. دؤرد دونقوز  بیر گونده، چوجوقلایاراق بیرلیکده  اوتوز بیر چوشقا  تارلا حئیوانلارینا آرتیردیلار.  چوشقالار تارلانین  بیریجیک ائرکک دونقوزو ناپلئون کیمی آلا-بولا ایدیلار. بوناگؤره هانکی بئلدن گلدیکلرینی هزیر وورماق چتین دئییلدی. ناپلئون آغاج-کرپیچ آلیناندا تارلا ائوی‌نین باغچاسیندا  چوشقالارا اوخول  تیکه‌جگینی بیلدیردی. آنجاق اوخول آچیلانادک اؤزو  چوشقالاری پیشیرمه اوتاغیندا اؤیوته‌جکدی. چوشقالارین  باشقا گنج حئیوانلارلا اویناماسی  یاساقلانیب گونلرینی  باغچادا  ایدمان یاپماقلا گئچیریردیلر. بو سیرا دا  یئنی یاسالانان  گل-گئت قوراللارینا گؤره حئیوانلار ایله دونقوزلار  یولدا-یولاقدا توشلاشاندا حئیوانلار دایانیب دونقوزلارا یول وئرملی‌ایدیلر. بیرده دونقوزلار هانکی گؤره‌و‌ده اولورسا اولسونلار ، آیریجالیق اولاراق  سود گونلری قویروقلارینا  یاشیل شیریق باغلایا بیلردیلر.

              تارلا باشاریلی بیر ایل گئچیرسه‌ده پول چاتیشمازلیغی هله‌ده اؤزونو گؤستریردی. اوخول تیکیشی اوچون قوم، کرپیچ، کیرج آلینمالی ایدی. ائله‌جه‌ده یئل دگیرمانی‌نین اوره‌تجینی الده ائتمک اوچون  ایندیدن پول بیریکدیرمک گره‌کیردی. بونلاردان باشقا گره‌ک چیراغ یاغی، موم، ناپلئونون میزی‌نین اوستونه قویولماسی اوچون قند آلیناردی. (ناپلئون  قندین کؤکلدیجی اولدوغونا گؤره یئمه‌سینی باشقا دونقوزلارا  قاداغان ائله‌میشدی.) بیریانداندا، توکتیلمیش نال، ایپ، کؤمور، تئل، چیوی، ایت چؤچه‌سی  کیمی شئیلرین یئری یئنیدن دولدورولمالی ایدی. گره‌کسینیملری  گئدرمک اوچون  بیر تایا یونجا ایله یئرآلما اورونون بیر بؤلومو ساتیلدی. یومورتا ساتیشی یئددیجه‌ده آلتی یوزه یوکسلدی (بونا گؤره تویوقلارین  تؤره‌مه‌سی‌نین قاباغی آلیندی). چیراغ یاغی‌نین توکنمه‌مه‌سی اوچون آغیللاردا فنر یاندیرما  یاساقلاندی. بونلارا باخمایاراق دونقوزلارین یئترینجه دینجلیک ایچینده یاشادیقلاری اوزاقدان بللی‌ ایدی. اونلارین گونو گوندن شیشمانلاشدیقلاری بیر بایاغی گئرچک ایدی. دونداران آیی‌نین سون گونلری‌نین بیرینده، آخشام اوستو  حئیوانلارین  ایندییه‌دک بورونلارینا دگمه‌‌دیگی، آغیز سولاندیریجی بیر قوخو، جونز چاغیندان قاپالی قالمیش  پیشیرمه  اوتاغی‌نین یاپیشیغینداکی چاخیر چمکه دامیندان  یاییلماغا باشلادی. حئیوانلارین بیریسی آرپا پیشیریلدیگینی سؤیله‌دی. حئیوانلار آج گؤزلوکله  هاوانی قوخولایاراق  گئجه ایستی آرپا نوغالاسی   یئیه‌جکلرینی  ساندیلار؛ آنجاق اومدوقلاری  بوشا چیخدی. ائرته‌سی گون بیلدیلدی: بوندان بئله باغچانین اؤته‌سینده‌کی چیمنلیکده آرپا اکیلیب اورونو ایسه دونقوزلارا آییرت  ائدیله‌‌‌‌‌جکدیر. چوخ چکمه‌دی دونقوزلارین گونده بیر بارداق ، ناپلئونون ایسه بیر قاب آرپاسویو ایچدیگی آنلاشیلدی.

              آرتیق یاشام دوزه‌یی‌نین گئچمیشه گؤره چوخ یوکسک اولدوغونو حئیوانلارین باشینا چالماقلا هر چئشید یوکو اونلارین بئلینه یوکله‌مک اولوردی. بوتون چاتیشمازلیقلارا قارشین ماهنی اوخومالار، دئمجلر، گؤستریلر چوخالمیشدی. ناپلئونون  بویروغو ایله حئیوانلار قازاندیقلاری اوغورلاری قوتلاماق اوچون یئددی ده بیر کؤنوللو  اولاراق  گؤستری یاپمالی ایدیلار. اونلار  بللی بیر ساعاتلاردا ایشلریندن ال چکه‌رک  چیریکسل بیر  بیچیمده، تارلانین  آلانیندا  یورویوش یاپیردیلار. سورونون  اؤن سیراسیندا  دونقوزلار، اونلارین آردینجا ایسه آتلار، اینکلر، قویونلار، تویوقلار  یئرله‌شیردیلر. سورونون ساغیندا سولوندا گودوکچو کؤپکلر، باشیندا ایسه ناپلئونون قارا بئچه‌سی یورویوردو. باکسئر ایله کلووئر سورونون اورتاسیندا بوینوز- تویناقلی یاشیل بایراق ایله « یاشاسین  یولداش ناپلئون » یازیسینی داشیییردیلار. یورویوش بیتینجه، ناپلئونون اونورونا قوشولان قوشقولار سؤیله‌نیلیردی. تؤره‌نین سونوندا اسکوئیلر اورونلرین آرتیشی‌نین یوزده‌لرینی اوخویوردو. تؤره‌نده آرا-سیرا  توفنگده آتیلیردی. گؤستریلرین ان بؤیوک وورغونلاری قویونلار ایدی. کیمسه-دونقوزلارین گؤزوندن ایراق-بو بوش یئره  سویوق دایانمالارا دیلنسه ایدی اونلار قولاق باتیریجی: «دؤرد آیاق یاخشی، ایکی آیاقلی یامان» مرهه‌مرلری  ایله  سسینی  بوغاردیلار. بو تؤره‌ن حئیوانلارین چوخونون بگنیسینی قازانمیشدی. حئیوانلار، اؤزلری  اؤز آغالاری اولدوقلارینی، سومورولمادیقلارینی آنیمسادیقدا ایچلری دینجلیردی. بیر یانداندا، ماهنی اوخومالار، یورویوشلر، اسکوئیلرین سای ساییشلاری، قورشونلارین آچیلیشی، بایراغین دالغالانماسی، قارا بئچـه‌نین بانلاری قیسا بیر سوره‌ده اولسا، قارینلاری‌نین آج اولدوغونو  اونلارا  اونوتدوروردو.

              گولن آییندان حئیوانلار تارلاسی‌نین جومهوری اولدوغو بیلدیریلدی. بونا گؤره  جومهور باشقانی سئچیلمه‌لی ایدی. بو گؤره‌وین  بیریجیک آدایی، ناپلئون،  اوی‌بیرلیگی ایله باشقان سئچیلدی. سئچکی گونو اسنوبال ایله جونزون ایلیشکیلری‌نین آیرینتیلارینی آیدینلاشدیران یئنی بلگه‌لرین بولوندوغو سؤیله‌ندی. بو بلگه‌لرده، اسنوبالین  اینکلیک ساواشیندا، تارلانی دوشمنلرین الینه گئچیرمک اوچون دوزنله‌دیگی قورغودان باشقا، وورشمانین قیزغین چاغیندا، « یاشاسین اینسانلیق» هارایی چکه‌رک  اینسانلارین قولونا  قاتیلیب حئیوانلارا قارشی سالدیریا گئچدیگی، اونون بئلینده کی یارالار ایسه ناپلئونون دیشلری‌نین ایزی اولدوغو آچیقلاندی.

              یایین اورتالاریندا قارا قارغا موزئر، نئچه ایلدن سونرا  یئنه تارلایا قایتدی. او ایگنه اوجو بئله دگیشمه‌میشدی. گئچمیشده‌‌کی کیمی  گوه‌زه‌له‌مکدن باشقا  ایشی یوخویدو. او یول اوستونده کی کؤتوگون  اوستونه قونوب قارا قانادلارینی بیربیرینه چالاراق  گلیب گئدنلره، یئکه دیمدیگی ایله گؤیو گؤستره‌رک  ایناملا دئییردی:

-«اورادا، یولداشلار دوز اورادا، گؤردوگونوز او قارا بولودون آرخاسیندا، دادلی داغ اؤلکه‌‌سی یئرله‌شیب، بیز قارا گونلو حئیوانلار، جانیمیز بو آجیناجاقلی  یاشاییشدان قورتولاندا،  سونسوزادک موتلولوق ایچینده اورادا دینجه‌‌له‌جه‌ییک»

              مؤزئر یوکسک اوچوشلاری‌نین بیرینده، بیر کره اورا گئدیب یاخیندان هر یئرده چؤچه، دادلیجا سپه‌لندیگینی، چیغلارین اوستونده سوجوق بیتدیگینی اؤز گؤزلری ایله  گؤردوگونو  سؤیله‌ییردی. حئیوانلارین چوخو  اونون سؤیلنجه‌لرینه اینانیردیلار. اونلار یاشادیقلاری آجیناجاقلی دورما باخدیقدا  باشقا بیر یئرده   بوندان یاخشیراق  بیر دونیانین  اولماماسینی  بؤیوک بیر اینصافسیزلیق ساییردیلار. بو آرادا  ان آنلاشیلماز شئی، مؤزئرله ایلگیلی، دونقوزلارین توتومو ایدی. دونقوزلار بیر یاندان دادلی داغ اؤلکه‌سینی لاغا قویوب اونون یالان اولدوغونو سؤیله‌ییردیلر  بیر یانداندا  گونده موزئره  بیر پای آرپا سویو وئریب قویوردولار ایشله‌مه‌دن تارلادا وورنوخسون.

              باکسئرین تویناغی ساغالینجا او داها قاتیراق ایشه یاپیشدی. گئرچکدن او ایل حئیوانلار کؤله‌لرکیمی ایشله‌ییردیلر. گؤنده‌‌‌لیک چؤل چالیشمالاری، یئل دگیرمانی‌نین یئنی‌دن‌تیکمه ایشلری ایله یاناشی، بایرام آییندان  چوشقالارین  اوخولونون تیکینتیسده باشلانمیشدی. ایشین آغیرلیغینا، یئیه‌جگین آزلیغینا قاتلانان بیرجه باکسئر ایدی. او گوجونون  توکنمکده اولدوغونو آچیب آغارتماسادا گؤرکمی‌نین دگیشدیگی هرنه‌یی آچیقلاییردی. اونون ساغریسی بوزوشوب  دریسی اسکیسی کیمی پاریلدامیردی. حئیوانلار، یاز اوتلاری چیخینجا اونون دیرچه‌له‌جیگینی اوموردولار؛ آنجاق یاز گلدی‌ده اونون قیریشلاری آچیلمادی. هردن او گوجه‌نَرک داشلاری  اوجاغین یوققوشوندا  یوخاری چکدیگینده  توتقودان باشقا اونو آیاقدا ساخلایان بیر شئیین اولمادیغی سئزیلیردی. او زیققانا-زیققانا ایشله‌یرکن  دوداغیندا «من برک چالیشاجاغام» اوخونوردو آنجاق‌ سسی چیخمیردی. بئنجامین ایله کلووئر  یئنه اونو ساغلیغینی قوروماق اوچون اویاردیلار آنجاق او یئنه سؤزه باخمادی. باکسئرین دوغوم گونون اون ایکی ایللیگی یاخینلاشیردی آنجاق اونون یئل دگیرمانینا یئترینجه داش توپلاماقدان باشقا  بیر دوشونجه‌‌سی یوخویدو.

              بیرگون آخشام چاو دوشدو؛ باکسئر یئل دگیرمانیندا اوه‌ده‌یه دوشوب قالخانمیر. او تک باشینا داش داشیماغا گئدیگی اوچون سؤیله‌ننلر دوغرو اولمالی ایدی. آز سونرا  ایکی گؤیرچین  یئل کیمی گلیب  باکسئرین بؤیرو اوسته ییخیلیب قالخانمادیغینی سؤیله‌دیلر. حئیوانلارین آز قالا هامیسی تپه‌یه ساری قوشدولار. باکسئر ، آرابانین ایکی قولو آراسینا دوشموشدو. بوینونون یئره دوشدوگوندن باشینی قووزایانمیردی. گؤزلری سؤنوک، گؤود‌ه‌سی جومجولوق تر ایچینده ایدی.جَوجیگیندن قان آخیردی. کلووئر یانیندا دیزه چؤکه‌رک هؤنگورتو ایله :

-«باکسئر نولوب ؟» دئیه سوروشدو.

-«کؤکسومدور...» باکسئر بوغوق سسله فیسیلدادی. « اؤنملی دئییل، منجه سیز منسیزده یئل دگیرمانینی بیتیره‌بیلرسینیز، یئترینجه داش توپلانیب، نه ایسه من بیر آی سونرا امکلی اولاجاغام،دوزونو ایسته‌سن امکلیلیگیمیده گؤزله‌ییردیم،آرتیق بئنجامینده قوجالیب کئشگه  اونودا امکلی ائده‌لر  اوندا منده داریخمارام.»

کلووئر: «بیز یاردیم آلمالی‌ییق؛ بیری قاچیب  اولانلاری  اسکوئیلره آنلاتسین» دئیه باغیردی. حئیوانلار دورمادان  سورو ایله  تارلا ائوینه ساری آخیشدیلار. باکسئرین  یانیندا کلووئر ایله بئنجامیندن باشقا کیمسه قالمادی. بئنجامین  اوزون قویروغو ایله اونون  میلچکلرینی  قوووردو. اون بئش دقیقه سونرا اسکوئیلر گلیب چیخدی. او اوزگون، دارغین گؤرونوردو. او باکسئرله قایغیداشلیق ائده‌رک دئدی:

-« یولداش ناپلئون، تارلانین ان ایلقارلی ایشچیسی، باکسئرین  بو گتیرمزلیگیندن  چوخ اوزولوب اونو ساغالتماق اوچون  پیلینگتوندا سایری ائوینه گؤندرمگی دوزنله‌ییر.»

              حئیوانلار بونو دویجاق بیر آز سیخیلدیلار. ایندییه‌دک مولی ایله اسنوبالدان باشقا کیمسه تارلادان آیریلمامیشدی. اونلار سایری یولداشلارینی  اینسانلارین  اللرینه سالماق ایسته‌میردیلر. اسکوئیلر قولایلیقلا: «ویلینگتونداکی بایتال باکسئری بیزلردن یاخشیراق  ساغالدا بیلر » دئیه حئیوانلاری قاندیردی.

              بیر بوچوق ساعات سونرا، باکسئر  بیر آز  اؤزونه گلدیکده  گوجلولوکله آیاغا قالخیب  آخسایا- آخسایا آغیلینا گئدیب کلووئر  ایله بئنجامینین  ساماندان دوزلتدیکلری یاتاغین اوزه‌رینه  اوزاندی. باکسئر ایکی گون آغیلدا قالدی. کلووئر گونده ایکی یول یئمدن سونرا اونا دونقوزلارین یویونما اوتاغیندان تاپیب گؤندیکلری آلا چالان  سیوی اَمدن  ایچیردیردی. آخشاملار ایشدن سونرا کلووئر  باکسئرین باشی اوسته اوتوروب  اونونلا قونوشوردو. بئنجامین ایسه دینمز سؤیله‌مز   قویروغو ایله اونون میلچکلرینی قوووردو. باکسئر باشینا گلن اولایدان چوخدا اوزلمه‌دیگینی دیله گتیره‌رک دئییردی: «بیرآزجیق توختاسام اومود وار بیر ایکی داها یاشایام» او دؤزومسوزلوکله  بؤیوک  اوتلاغین بیر بوجاغیندا  گئچیره‌جگی  دینج گونلری گؤزله‌ییردی. او ایلک کز اولاراق  اوخوماغا، اؤیرنمگه، بئینینی گلیشدیرمگه بوش واخت تاپاجاقدی.  او بو سوره‌ده  الیفبانین قالان ییرمی دؤرد  حرفینی  اؤیرنمگی  دوشونوردو.

              ایکی گون سونرا، گون اورتا چاغی،  بیر آت آراباسی باکسئری آپارماغا گلدی. حئیوانلار چؤلده بیر دونقوزون گؤزه‌تیمی  آلتیندا یئر کؤکولری آلاق ائتمکده ایدیلر. اونلار بئنجامینین  آنقیراراق دؤردنالا تارلا ائولری یؤنوندن گلدیگینی گؤرونجه شاشیردیلار. حئیوانلار ایلک کز اولاراق  اونون  جوشقولاندیغینی گؤرودولر.

-« تلسین ! تلسین! باکسئری آپارییرلار.»  او باغیردی.

              حئیوانلار گؤزتچی دونقوزدان گؤستریش آلمادان  ایشلریندن ال چکیب  تارلا ائوینه ساری قوشدولار.آولودا  اوستو اؤرتولو، یانلاری یازیلی، ایکی آتلی بؤیوک بیر آرابا دایانمیشدی. آرابانین اوتوراجاغیندا تولکویه بنزه‌ر  یاستی بؤرکلو بیر کیشی اگلشمیشدی. باکسئر آغیلیندا دئییلدی. حئیوانلار  آرابانین باشینا ییغیشاراق: « اسن قال باکسئر! اسن قال باکسئر! گوله گوله» دئیه سسلشدیلر.

-«آنلامازلار! قانمازلار! » بئنجامین  اوفاجیق  تویناقلارینی  یئره  زیپلایاراق  آرابانین باشینا فیرلانا-فیرلانا آنقیردی: «مایماقلار! آرابانین  اوستونده نه یازیلدیغینی گؤرمورسونوزمو؟»

موریئل سؤزجوکلری  هوججوله‌مگه باشلایینجا  بئنجامین  اونو قیراغا ایته‌له‌ییب اوخودو: «

                                               آلفئرد سیمونون آت کسرگه‌سی

                   ویلینگتوندا : چریش، دری، سوموک توزو، ایت پیشیک یئمی اورتیجیسی  

آنلاییرسینیزمی بو نه دئمکدیر؟  باکسئری  اؤلدورمگه آپاریرلار»

حئیوانلار قورخودان چیغیریشدیلار. بو آندا سوروجو  کیشی آتلاری قیرمانجلادی. آربا یئریندن  اوزولوب آولودان چیخماغا تلسدی. حئیوانلار وار گوجلری ایله هارای سالاراق  آرابانین دالیسیجا دوشدولر. آرابا تووا دولدو. کلووئر چتینلیکله شیشمان  گؤوده‌سینی حئیوانلارین آراسیندان چیخارداراق آرابایا یاناشیب:

-« باکسئر! باکسئر!» دئیه قیشقیردی.

باکسئر سانکی  سسلری ائشیدمیش ایمیش اونجه قاشقا آلنینی سونرا ایسه باشینی آرابانین آرخا آچیشقاسیندان  گؤستردی.

- «باکسئر!»  کلووئر یئنه قورخو ایله باغیردی.« تئز اول دوش،  ائن آشاغی، سنی اؤلدورمگه آپاریرلار» . بوتون حئیوانلار  بیرلیکده چیغیردیلار:

-«باکسئر ائن آشاغی ! باکسئر ائن آشاغی!»

آرابا توواراق  حئیوانلاردان اوزاقلاشماقدا ایدی. باکسئرین  هارایلاری دویوب دویمادیغی  بللی دئییلدی.آنجاق سون آنلاردا قاشقا آلینینی آچیشقادان چکینجه  گورولتولو  تپیکله‌مه سسلری آرابانین  ایچیندن ائشیدیلدی. او آرابانی سیندیریب چیخماغا چالیشیردی. بیر زامانلار باکسئرین بیر تپیگی بو آرابانی دارماداغین ائده بیلردی. آمما نه یازیق ایندی اونون گوجو توکنمیشدی. تپیکله‌مه سسلری گئتدیکجه آزالاراق کسلیدی. اومودلارینی اوزموش حئیوانلار  بو دؤنه  آرابانی دایاندیرماق اوچون اونو چکن آتلارا یالوارماغا باشلادیلار:

-« یولداشلار! یولداشلار!  نولور قارداشینیزی اؤلومه آپارمایین!»

آنجاق  یئل بئیین آتلار، نه باش وئردیگینی آنلامادان،‌ قولاقلارینی ایتیلدیب داها  توواراق قاچماغا باشلادیلار. باکسئری باشی داها آچیشقادان گورونمه‌دی. ائنینده سونوندا بیری‌نین بئینینه  قاچیب آلا قاپینی باغلاما یئتیشدی آنجاق چوخ  گئج اولموشدو. آرابا قاپیدان چیخیب توزلارا قاریشمیشدی. باکسئری بیر داها گؤرن اولمادی.

     اوچ گون سونرا، باکسئرین، ویلنگتونون سایری ائوینده، بوتون باخمالارا، یئتیشمه‌لره قارشین اؤلدوگو  بیلدیریلدی. اسکوئیلر بو قارا ساوی  ایلتمگه گلدی. او تویناغی ایله گؤزلری‌نین یاشینی سیله‌رک دئدی: « باکسئر سون سولوغونو آلانادک من باشی‌نین  اوستونده ایدیم. او ایندییه‌دک گؤردوگوم ان دویغوسال گؤرونتو ایدی. باکسئر دانیشماغا اینجاری قالمادیغی اوچون قولاغیما پیچیلدایاراق دئدی: « یولداش تکجه یئل دگیرمانی‌نین بیتیشینی گؤرمه‌دیگیم اوچون اوزولورم» . یولداشلار!  اونون اؤلورکن سؤزلری بو ایدی: « ایره‌لی یولداشلار ایره‌لی ! دئوریم آدینا ایره‌لی ! یاشاسین یولداش ناپلئون ! یاشاسین حئیوانلار تارلاسی! ناپلئون هرنه دئسه دوزدور».

بورادا  اسکوئیلرین تاویری بیردن بیره دگیشدی.او بیر سؤز دئیه‌جکمیش کیمی بیر آز سوساراق  بالاجا هیز گؤزلرینی  قوشقو ایله اویان بویانا آخیتدی.

-« ائشیتدیگیمه گؤره  باکسئری سایری ائوینه آپاراندا حئیوانلارین  آراسیندا  سارساقجا  بیر سؤیلنتی یاییلمیش. حئیوانلارین بیر نئچه‌سی  باکسئری داشییان آرابانین اوستونده کی « آت کسرگه‌سی » یازیسینی گؤره‌لی  دوشونمه‌دن  اونو اؤلدورمگه گؤتورولدوگونو سؤیله‌میشلر. بو ایناناسی دئییل . بئله دوشونن گئرچکدن بوش بئیین اولمالی‌دیر. کسینلیکله حئیوانلار  سئویملی اؤندرلرینی  یاخشی تانیییرلار. او بئله ایشلره  قالخیشماز» اوسکوئیلر قویروغونو  بوللایاراق بیر آشاغی بیر یوخاری گئدیب  باغیردی.« آرابانین اوستونده کی یازیلارا گلینجه سایری ائوی‌نین بایتالی اونو یئنیجه بیر آت کسندن آلدیغی اوچون  هله گیره‌وه تاپانماییب  اونون اسکی آدی‌نین اوستونو بویاتدیرسین.»

حئیوانلار بونو ائشیده‌لی ایچلری دینجلدی. اسکوئیلر باکسئری اولاغان اوستو یئتیشمه‌لر آلتیندا اولدوغونو ، ناپلئونون دگرینه باخمادان  اونا آلدیغی باهالی املری بیربیر سایینجا حئیوانلارین بوتون  قارامسارلیغی بیر یوللوق اولاراق سیلینیب گئتدی. یولداشلاری‌نین دینجلیک ایچینده اؤلدوگو  دوشونجه‌سی اوزونتولرینی یاتیشدیردی. ناپلئون سود گونو توپلانتیسیندا بولوناراق  باکسئرین اونوروندا قیسا بیر سؤیله‌و  یاپدی. او باکسئرین  اؤلوسونون  تارلایا گتیریب گوممه‌سی‌نین اولاناقسیز اولدوغونا توخوناراق  تارلا ائوی‌نین  باغچاسنداکی چیچکلردن  هؤرولوب قویلاغی‌نین  اوستونه قویماسی اوچون  بویروق وئردیگینی آچیقلادی. او بیرنئچه گون سونرا دونقوزلارین، باکسئرین اونورونا  بیر آنما شؤلنی گئچیره‌جکلرینی بیلدیردی. اوحئیوانلاری باکسئرین یولونو توتماغا چاغیراراق  سؤزلرینی  اونون « من برک چالیشاجاغام ، یولداش ناپلئون  نه دئسه دوزدو» اؤز دئییملری ایله بیتیردی.

              شؤلن  گونو، سحر چاغی ویلینگتوندان گلن بیر چرچی آراباسی، تارلا ائوینه  بؤیوک بیر آغاج صاندیق  بوراخدی. او گئجه قوناقلیق، چالیب اوخوماق سسی ایله باشلاندی، چیغیر باغیر سسی ایله سوردو، بارداقلارین چاققیشدیرما سسی ایله  سونا ائردی.

              یارین ،گون اورتایادک تارلا ائوینده  بیر قیمیلداما گؤرونمه‌دی. دونقوزلارین  بللی اولمایان بیر یئردن  ایچکی آلماق اوچون  پول اله گتیردیکلری سؤیله نیلیردی.