اوچ قارداش داغی‌نین افسانه‌سینه بیر باخیش

شهرام قاسم زاده

افسانه‌، سؤیله‌ییجی‌ و دینله‌ییجی‌لر طرفیندن بشر تاریخینده باش وئریگینه اینانیلان فولکلور نؤوعودور. افسانه‌لرده دانیشیلان اولای‌لار بعضا دوغال‌اوستو اولا بیلر آنجاق چوخونلوقلا گئرچک اولای‌لارا و گئرچکدن یاشامیش و قهرمانلیق‌لار گؤسترمیش اینسان‌لارا دایانیر.

سلماس بؤلگه‌سینده، افسانه‌لر اساسیندا شکیللنن، نسیل‌لردن نسیل‌‌لره آغیزلاردا دولاشان قارنی‌یاریق آدلی داغین آدیندان قایناقلانمیش بیر افسانه‌یه راستلانیریق:

اوچ قارداش افسانه‌سی!

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۴۰۱/۱۲/۲۲ |

نسیمی و فولکلور

پروفسور مدد چوبانوف

دونیانین بوتون صنعتکارلاری کیمی کلاسیک آذربایجان یازیچی‌لاری دا تاریخاً فولکلورلا عوضوی صورتده باغلی اولموشلار. اونلار اؤز یارادیجیلیق‌لاریندا شیفاهی خالق ادبیاتیندان گئنیش ایستیفاده ائده‌رک همین اثرلرین اوخوناقلی اولماسینا چالیشمشلار.

عمادالدین نسیمی ده شیفاهی خالق ادبیاتیندان گئنیش ایستیفاده ائتمیشدیر. اونون یارادیجیلیغیندا شیفاهی خالق ادبیاتی - آتالار سؤزلری اؤزونو پارلاق شکیلده گؤستریر. بونون باشلیجا سببی، شوبهه‌سیز، بیرینجی آتالار سؤزونون چوخ ییغجام، درین معنالی و هامی طرفیندن آنلاشیقلی؛ دیگر طرفدن ایسه اونون صنعتکار اوچون میثیل‌سیز تصویر و ایفاده واسیطه‌لری اولماسی‌دیر.

نسیمی اکثر حاللاردا آتالار سؤزونو شوعورلو صورتده دَییشدیریر، ایختیصار ائتمکله برابر اونا موعین علاوه لر ده ائدیردی. بئله لیکله، اونون اثرلرینده آتالار سؤزو یئنی معنا، مضمون و ماهیت داشیییردی. نسیمی بونلاردان اؤز یئرینده و مهارتله ایستیفاده ائتمگی باجاریردی.

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۴۰۱/۱۰/۱۹ |

چوْپان و پاتیشا 

آمان کِکیلوْو

قادیم واغت بیر غاریپ، 
سیغیر چوْپان بوْلۇپدیر؛ 
قیرق یاشینا باراندا،
اوْل بیر عایال آلیپدیر. 
عایالی هم اؤزی دک 
یۇردۇنگ بللی غاریبی؛ 
ایکیسی‌نینگ بوْلۇپدیر- 
نه غاللاسی، نه قابی. 
اوْجۇق-بۇجۇق آلدیلار، 
یاشانسوْنگلار دؤرت-بأش ییل؛ 
بیر سۆمله‌گه سالماغا 
کؤمکلشدی غاریپ ایل. 
ایکی قوْتۇر گچیدی 
بۇ چوْپانینگ بار مالی؛ 
شوْل گچیلِنگ سۆیدۆندن 
قۇرت ادیأردی عایالی. 
ادن قۇردۇن اندیغان 
تام اۆستۆنده سریأرمیش؛ 
أهیم ادیپ ایت-قۇشدان، 
گۆنده باریپ گؤریأرمیش. 
تیز واغتدان دۇییار-دا 
آزالیانین قۇردۇنینگ؛ 
دیقغات بیلن گؤزلیأر 
سبأبینی اوْل مۇنۇنگ. 

يازان : عباس ائلچین چهارشنبه ۱۳۹۸/۰۵/۱۶ |

تکه، تکه‌مچی- نوروز بایرامی‌نین و یازین گلمه‌‌سینی ماهنی اوخوماق و تکه دولاندیرماقلا خبر وئرن عنعنه‌وی ائتنوقرافیک موژده‌چی

جناب جبريل نامه گتيردي 
گتيرجه‌یين پئيغمبره يئتيردي 
موبارک قوْللارين گؤيه گؤتوردو 
سيزين بو تزه بايرامينيز موبارک 
آيينيز، ايلينيز، هفته‌نيز، گونونوز موبارک 

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۸/۰۱/۰۱ |

آذربايجان ائتنوکولتورولوژي سيستئمينده خالق بايراملارينا داير 

ساميليا خوُردامييئوا 
پروفئسور،روسييا فئدئراسيياسي 
قاليب ساييلوو 
فيلولوگييا اوزره فلسفه دوکتورو، دوسئنت، آذربايجان 
کؤچورن: عباس ائلچین

خولاصه 
مقاله‌ده معيشتيميزده و مدنییّتيميزده گئنيش ياييلميش خالق بايراملاري‌نین تاريخيندن و اونون کئچيريلمه‌سيندن بحث ائدير. اوزون ايللردن خالقين اينانجلاريندا يئر آلان بايرام و اونون آيينلري، ايجرا اولونما مئخانيزمي اؤيره‌نيليب اوخوجولارا تقديم اولونور. داها چوخ فولکلورشوناس ع.جعفرزاده‌نین ياز بايراملاري و اونلارين مراسيم سئمانتيکاسي شرح ائديلير. 
 

آچار سؤزلر: خيزير، بايرام، نووروز، آيين. 

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۷/۱۲/۱۶ |

ایل‌آخیر چرشنبه - تورپاق چرشنبه‌سي 

أپوْش ولي‌يئو
آمئا فولکلور اينستيتوتو، "فولکلور و يازيلي ادبيات شؤعبه‌سي"‌نین بؤيوک علمي ايشچيسي، فيلولوگييا اوزره فلسفه دوکتورو 

اويانيش، ديريلمه، جانلانما
    خالقيميزين ان قديم و میلّي بايرامي اولان نووروزا قدر دؤرد چرشنبه - "سو چرشنبه‌سي" ،"اود چرشنبه‌سي" ،"يئل چرشنبه‌سي" و "تورپاق چرشنبه‌سي"‌نین هر بيري خوصوصي مراسيملرله قئيد ائديلير. بو چرشنبه‌لر اينسا‌نین 4 عونصوردن ياراديلماسي ايله باغلي ديني-ميفيک گؤروشلري سيمووللاشديرير و ریتوُال-ميفولوژي سئمانتيکاسيندا ياراديليش پروسئسيني ديناميک اولاراق ايشاره‌له‌يير. سونونجو چرشنبه اولان تورپاق چرشنبه‌سي خالق آراسيندا "يئر چرشنبه‌سي" ،"ایل‌آخیر چرشنبه" ده آدلانير و بير چوخ بؤلگه‌لرده، حتّي نووروز بايراميندان دا چوخ طمطراقلا قئيد اولونور. تورپاق چرشنبه‌سينده تونقال قالانماسي، پلوو دملنمه‌سي، سمني جوجرديلمه‌سي، خونچا حاضيرلانماسي، قاپي پوسما، شام يانديرما، بايراملاشما، فالا باخما، مزار زیيارتي و س. کيمي خالقيميزين قديمدن بو گونه کيمي ياشاتديغي بير چوخ عادت-عنعنه‌لر وار. ايناما گؤره بو چرشنبه واختي تورپاق اويانير، اوتلار جوجرير، آغاجلار تومورجوقلايير کي، بو دا اينسانلارا باهارين گليشيندن موژده وئرير. تورپاق اينسانلار اوچون موقدّسدير، ياراديليشين مادّي اساسي حساب ائديلير. تورپاغين موقدّسليگي هم ده وطن، يورد، ائل-اوبا آنلاييشي ايله ده باغليدير. بو ايسه ايلک نؤوبه‌ده اينسا‌نین ياراديليش ميفيندن قايناقلانير. يازدا تورپاغين اويانماسي ديريلمه، جانلانما آنلاييشي ايله علاقه‌داردير.تورپاق چرشنبه‌سيندن سونرا تورپاق اويانير، اکينه حاضير اولور. توخوم سپيلير، باغ-باغچالاردا يئني آغاج تينگلري اکيلير.

يازان : عباس ائلچین شنبه ۱۳۹۷/۱۲/۱۱ |

نجفزاده عزيزآغا بايرام اوغلو 
فيلولوگييا اوزره فلسفه دوکتورو 
     موسلمان-تورک ميفولوگيياسي‌نین اساس صورتلريندن بيري اولان خيزير آدي نه ايسلاميیتين موقدّس کيتابي قورآندا، نه ده اوندان اؤنجه‌کي سماوي کيتابلاردا چکيلمه‌سه‌ده، تورک خالقلاري آراسيندا ان پوپوليار، اينانجلاردا اؤزونه‌مخصوص ستاتوسو اولان بير موقدّس‌دير. دين‌شوناسلارين فيکرينجه، "کهف" سوره‌سي‌نین 60-جي آيه‌سينده موسا‌نین ايکي دنيزين قوووشدوغو يئرده گؤروشمک ايسته‌ديگي، 80، 81، 82-جي آيه‌لرينده ايسه يول يولداشي اولوب اوندان عئلم اؤيرنديگي شخص محض خيزيردير. 12-13. عصر منبعلرينده طبري، جوزی، قُرطبي کيمي مؤليفلر خيزيرلا باغلي افسانه و روايتلري توپلاميشلار. تدقيقاتچيلار اونون آدي‌نین باليا، کونيه‌سي‌نین ابو ال-عباس، لقبي‌نین ال-خيزير اولدوغونو يازير. خيزير سؤزو ايسه موختليف منبعلرده فرقلي ايضاحيني تاپير. بونلارين سيراسيندا ان گئنيش ياييلاني همين ايفاد‌نین عربجه"ياشيل" ،"ياشيلليق" آنلامينا گلمه‌سيدير. بئله کي، روايته گؤره، خيزير پئيغمبره وئريلن مؤعجيزه‌لردن بيري‌نین آياق آتديغي، اَيلشديگي هر يئرين ياشيللاشماسي اولدوغو اوچون او، بو لقبي آلميشدير. 

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۷/۱۲/۰۲ |

تورک ميفولوژي تفکّورونده خيدير نبي بايرامي 
اولکر نبي‌يئوا
باکي دؤولت اونيوئرسيتئتي‌نين پروفئسورو، فيلولوگييا اوزره عئلملر دوکتورو 

    تورک‌سويلو خالقلارين ميفيک دوشونجه‌سينده طبيعتين اويانيشيني موژده‌له‌ين، يازين، ياشيلليغين صبيرسيزليکله گؤزله‌نيلمه‌سيني ترننوم ائدن، بوللوق، برکت، فيراوانليق اينانجلارينين رمزي کيمي اوزون عصرلر بويو يوردوموزدا کئچيريلن بايراملاردان بيري "ياز آغزي خيزير" ،"خيدير نبي" ،"خيدير ايلياس" ،ياخود "قيش‌ياريسي" بايراميدير. بو بايرام تاريخاً اساساً کيچيک چيلله‌نين حؤکم سوردوگو عرفه ده، داها دوغروسو، فئورالين ايلک اون‌گونلوگونده، تقريباً فئورالين 9-11-جي گونلرينده کئچيريلميشدير. 

يازان : عباس ائلچین چهارشنبه ۱۳۹۷/۱۲/۰۱ |

میفولوگییا و  فولکلورلا ايلگيلي بعضی اورتاق ديل عونصورلري‌نین قايناغي 
پروفئسور دوکتور  ووقار سولطانزاده
دوغو آق‌دنيز اونيورسيته‌سي، تورکجه ائیيتيمي بؤلومو

کؤچورن: عباس ائلچین

اؤزت 
مقاله‌ده آند ايچمک دئییمي‌نین، ناخيش کلمه‌سي‌نین اولوشدوردوغو بير سیرا دئییملرين و بير وارميش، بير يوخموش تورونده قاليب ايفاده‌لرين قايناغي آراشديريلماقدادير. بونلاري بيرلشديرن اؤزلليک، میفولوگییا ايله، فولکلورلا ايلگيلي اولمالاري و هامیسی‌نین مئزوْپوْتامیا قايناقلي اولماسيدير. آند ايچمک دئییمي‌نین کؤکني، اسکي چاغدا يايغين شکيلده اويغولانان، بابيل، هيتيت، پهلوي، ايبراني و چين قایناقلاريندا بحث ائديلن، تاثيري تورکلرين ياشاديغي بؤلگه‌لر داخيل گنيش جوغرافيادا گؤرولن بير آند ایچمک گله‌نگينه دايانديريلماقدادير. سؤز قونوسو گله‌نکده آند ايچَنه سؤزلو آندلا یاناشی، بير مادّه ده اوددورولوردو. بو مادّه‌نین يالاندان آند ايچنه ضرر وئره‌جگینه اينانيلیردی. 
تورک خالقلاري‌نین و قونشو خالقلارين میفولوگییاسیندا گؤرولن ناخيش عونصورونون و بونونلا ايلگيلي دئییملرين، آتاسؤزلري‌نین قایناغي، سومئرلرين ايلاهي بير گوجو تمثيل ائدن و سؤزده ناخيش، چيزگي؛ دوزن آنلامينا گلن Giš-ḫur میفولوژی فيقوُرونا باغلانماقدادير. اورتا آسيا، قافقازلار، ياخين دوغو و آنادولودا ياشايان خالقلارين بير وارميش، بير يوخموش (بيري واردي، بيري يوخدو؛ بولغان‌ميدي بولماغان‌ميدي؛ يکي بود، يکي نه بود؛ كَانَ يَا مَا كَانَ وس.) تورونده مشهور ناغیل باشلانغيجي فورمولونون ده ايلک تثبيت يئري سومئر متنلري‌دير. 

آچار سؤزلر: اورتاق ديل عونصورلري، دئییم، ناغیل باشلانغيجي قاليبلاري، میفولوگییا، کؤکن 

يازان : عباس ائلچین چهارشنبه ۱۳۹۷/۱۱/۱۷ |

سومئر و تورک فولکلوروندا بوزقورد اوبرازی

ایسلام صادیق

کؤچورن: عباس ائلچین

     قورد اوبرازی، تورک فولکلوروندا و میفولوگییاسیندا قورد اوبرازی‌نین خصوصی یئری وار. بو اوبراز حاقّیندا ایندییه قدر چوخ یازیلیب و هله چوخ یازیلاجاق، چونکی اونون پوئتیک تحلیل اوچون وئردیگی ماتئریال زنگین، ایمکانلار گئنیش‌دیر. هر بیر آراشدیریجی قورد اوبرازینا فرقلی آسپئکتدن یاناشیر، اونو اؤز تحلیل پریزماسیندان کئچیریر، اونا گؤره ده همیشه یئنی سؤز دئمک، یئنی فیکیر سؤیله‌مک اولور.

«کیتابی-دده قورقود» و «کوراوغلوو» ائپوسلاریندا قورد اوبرازینا خوصوصی محبّت اولدوغو آیدین گؤزه چارپیر. ایندی بللی اولور کی، بو سئوگی‌نین، سایغی‌نین کؤکو «بیلقامیس»آ باغلی‌دیر. «کیتابی-دده قورقود»دا «قورد اوزو موبارک‌دیر»، «یئنی باییرین قوردونا بنزه‌ردی ییگیدلریم»، «ایسسیز یئرین قوردو کیمی اولاشدیلار»، «آزوای قورد انیگی ائرکگینده بیر کؤکوم وار» (۱، ص.۱۱۱، ۱۱۴، ۱۴۷)، «کوراوغلو»دا «نه قدر سفیل گزره‌م، آدیم قورد اولدو، قورد اولدو»، «کوراوغلونون قورد اوغلویام» کیمی میصراعلار چوخدور و بونلار بیزه تانیش‌دیر. هر ایکی ائپوس تورک پوئتیک تفکّورونون محصولودور. قورد بور­دا تورک کاراکتئری‌نین ایفاده‌سی اوچون سئچیلمیش اوغورلو بدیعی تصویر واسطه­سیدیر، بنزه‌تمه‌دیر.

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۳۹۷/۱۱/۰۸ |

قادين و عراق-تورکمان ياس عادتلري

 اولکر عاديل قيزي داداشووا

AMEA-‌نین فولکلور اينستيتوتونون دوکتورانتي

 کؤچورن: عباس ائلچین

    اينسانلارين درين کدري‌نین، سارسينتيسي‌نین ايفاده‌سيندن تؤره‌ين ياس مراسيملري‌نین کئچيريلمه‌سي بو گونوموزه قدر چاتميش، دؤورونون اينانج تاثيرلريندن ده يان اؤتمه‌ميش، موختليف زامانلارا عاييد اينانج ياناشماسي‌نین آخينیندان قايناقلاناراق موختليف گؤرونوشلو حرکتلري اؤزونده بيرلشديرميشدير. شومئرلر، شامانلارا مخصوص ريتواللارا داها چوخ ايستينادلانان ياس مراسيملري ايسلام دينی‌نين قبولوندان سونرا بعضي اينانجلاري ايسلامي دَيرلر آلتيندا قوروموش، حتّي ايسلامدا قبول ائديلمه‌ين بير چوخ گئديشلر ( قيشقيراراق آغلاماق، آغيلار دئمک، قادينلاري شيون ائده‌رک ساچلاريني يولماق، صيفتلريني جيرماق) (5 ) بو دينین علامتي اولاراق اينسانلار طرفيندن قبول اولونموشدور.

يازان : عباس ائلچین یکشنبه ۱۳۹۷/۰۹/۲۵ |

هئروْدوْتۇن گۆنئي آذربايجان اراضيسيندن توْپلاديغي ايکي افسانه باره‌ده

 اۆلکر ايمان قيزي علي‌يئوا

فيلوْلوْگييا اۆزره فلسفه دوْکتوْرۇ، دوْسئنت

کؤچۆرن: عباس ائلچین

خۆلاصه

مقاله‌ده گۆنئي آذربايجان فوْلکلوْر خريطه‌سينده خۆصۇصي مؤوقئيي اوْلان افسا­نه‌لر­دن صؤحبت آچيلير. مۆلّيف قديم دؤورلرين ان مۆکمّل تاريخچيسي، "تاريخين آتاسي" هئروْ­دوْ­تۇن گۆنئي آذربايجاندان توْپلاديغي ايکي افسانه اۆزرينده خۆصۇصي اوْلاراق دايانير. اوْ، افسانه‌لردن بيرينجيسي "آستياق" افسانه‌سيدير کي، هئروْدوْت طرفيندن ائ.أ.بئشینجی عصرده قئيده آلينميشدير. ديگر افسانه ايسه "توْمريس" افسانه‌سيدير کي، اوْ دا آذربايجان فوْلکلوْرۇنا، ادبييّا­تينا و تاريخينه حصر اوْلۇنمۇش بۆتۆن کيتابلارا سالينميشدير. مۆلّيف بۇ ايکي افسانه‌ني دريندن تحليل ائتميش، الده اوْلان ماتئرياللارين اکثريتينه نظر سالماغا جهد گؤسترميشدير.

آچار سؤزلر: افسانه، گۆنئي آذربايجان، هئروْدوْت، آستياق، توْميريس

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۳۹۷/۰۹/۱۹ |

سۇمئر و اوْغۇز ائپوْسۇنۇن استرۇکتۇر بنزرليگي: ريتۇال و ژانر علاقه‌لري کوْنتئکستينده

آغاوئردي خليل 

کؤچورن: عباس ائلچین

خۆلاصه

مقاله‌ده اوْغۇز ائپوْسۇ سۇمئر ائپوْسۇ بیلقامیشلا مۆقاييسه‌لي شکيلده آراشديريلير. اوْغۇز و سۇمئر ائپوْسۇندا ريتۇال و ژانر علاقه‌لري تحليل ائديلير. ائپوْسۇن تيپلوْژي تحليلي ايله ريتۇال قايناقلاري‌نین استرۇکتۇر بنزرليگي مۆعيّنلشديريلير.

آچار سؤزلر: اوْغۇز، سۇمئر، ائپوْس، بیلقامیش، دده قوْرقۇد، ريتۇال، ژانر.

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۷/۰۹/۱۵ |

زنجاندان توپلانميش باياتيلار
سعيد ريضا بايات، 
آراشديرماچي 

     آذربايجان فولکلورونون موهوم ترکيب حيصه‌سي اولان زنجان فولکلور موحيطينده 4 ميصراعلي، 7 هئجالي شئعیر فورماسي «باياتي» آدلانديريلير و بو موحيطده باياتيلار چوخ گئنيش ياييليب. مرحوم فولکلورشوناس مورسل حکيمووون فيکرينجه، فولکلورشوناسليقدا «باياتي» سؤزونون ائتيمولوگيياسي ايله باغلي موختليف بير-بيرينه ضيد اولان فيکيرلر وار: يئر آدي، قبيله، آد-تيتولو، عربجه‌دن کئچمه سؤز — «بات» — کؤهنه؛ اينسان ياشاييشي‌‌‌نین طلباتيني اؤده‌ين ارزاقين کؤهنه‌لميش، قالميش، دورموش معناسيني ايفاده ائدن — «بايات» (قالميش، کؤهنلميش دورموش خؤرک، سو)؛ آللاهين مين بير آديندان بيري — «بايات»؛ کؤرپه‌‌‌نین بوي آتماسي، اينکيشافي ايله علاقه دار سؤيله‌نن لايلا، اوخشاما، نوازيش — «بايات» .

يازان : عباس ائلچین چهارشنبه ۱۳۹۷/۰۹/۰۷ |

میلّی شئعیر عنعنه‌سي

ماعاریفه حسین قیزی حاجی‌یئوا

فیلولوگییا عئلملری دوکتورو

کؤچورن: عباس ائلچین

آذربايجان شئعیري‌نین خالق پوئزيياسي ايله علاقه‌سي‌نین اؤز عنعنه‌سي و اينکيشاف خوصوصیيتلري واردير. پوئزيياميز بوتون اينکيشاف تاريخي عرضينده خالق بديعي و پوئتيک تفکّورو ايله قيريلماز علاقه ده اولموشدور. ادبي ديليميزين موعیّن تاريخي عاميللر نتيجه‌سينده عرب و فارس ديللري‌نین تاثيرينه معروض قالديغي دؤورلرده بئله کلاسیک پوئزيياميزين نسيمي، فوضولي، ختایي کيمي بؤيوک سيمالاري‌نین خالق شئعیري اوسلوب و پوئتيکاسينا ياخينليغيني گؤرمک مومکوندور. 
اون سککيزینجی عصرده واقيف، ويدادي، اون دوققوزنجو عصرده قاسيم بَي ذاکير خالق شئعیري پوئتيکاسيني کلاسیک شئعیره گتيرمکله بو عنعنه‌ني داوام ائتديرميشلر. اونلارين خالق پوئزيياسي فورماسيندا يازديقلاري قوشما، گرايلي و باياتيلار رئاليست شئعیر اوسلوبونون تشکّولونده اهمييّْتلي رول اويناميشدير. بؤيوک ساتيريک م.ع.صابیرين ياراديجيليغيندا دا کلاسیک پوئزييا خالق شئعیري‌نین اوسلوبي عونصورلري عوضوي شکيلده بيرلشه‌رک تنقيدي رئاليست پوئزيياني ياراتدي و بو پوئزييا خالق حياتي‌نین ان جانلي مسله‌لريني ساده و اينانديريجي شکيلده ايفاده ائتدي. 
گؤروندوگو کيمي، موعاصير آذربايجان شئعیري‌نین فولکلورا، خالق شئعیرينه باغليليغي‌نین قييمتلي عنعنه‌لري واردير. موعاصير آذربايجان پوئزيياسي محض میلّی شئعیرين عنعنه‌لريني دريندن منيمسه‌مکله، بو عنعنه‌لره ياراديجي، جسارتلي موناسيبت بسله‌مکله بوي آتيب مؤحکم پوئتيک عنعنه‌لر اوزرينده اينکيشاف ائتمگه باشلاميشدي. 

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۷/۰۹/۰۱ |

"دده قورقود"-لا معنوي باغليليقلار

ماعاریفه حسین قیزی حاجی‌یئوا

فیلولوگییا عئلملری دوکتورو

کؤچورن: عباس ائلچین

ادبییّاتين اينکيشاف قانونا اويغونلوقلاريندان بيري اونون فولکلورا، اؤز ايلکين منبعيينه داها فعّال شکيلده موراجيعتيدير. فولکلور – خالقين بديعي تفکّورونون محصولو اولان ياراديجيليق نومونه‌لري ادبییّاتين درين، داخيلي قاتلارينا نوفوذ ائدير، اثرلرين قورولوشونا و ايدئيا کونسئپسيياسينا طبيعي صورتده داخيل اولور. بئله بير جهت چوخ سجييّه‌ويدير کي، سون ايللرده ادبي تنقيدين ديقّت مرکزينده دايانان اثرلرين چوخونون ايدئياسينا و پوئتيکاسينا فولکلورون قووّتلي تأثیريني، فولکلور عونصورلري‌نین داخيل اولماسيني گؤروروک. 
ادبییّاتدا فولکلور تفکّورونه موراجيعت، البتّه، يئني سجييّه دئييل. بو، ادبییّاتين خالق شيفاهي بديعي سؤزو ايله اونون عنعنوی باغليليغي کيمي ايضاح اولونا بيلمز. بو باغليليق، بو تأثیر ادبييّاتين بؤيوک بشري وظیفه‌سيندن – اينسانا اؤز اينساني بورجونو درک ائتديرمک، ازلي بشري ثروتلري تصديقله‌مک سعييندن ايره‌لي گلير. 
آذربايجان ادبییّاتيندا، خوصوصيله پوئزيياسيندا "دده قورقود" ائپوسو ايله سسلَشن جهتلرين مئيدانا چيخماسيني دا بونونلا ايضاح ائتمک لازيم گلير. 
خوصوصن ده موعاصير پوئزيياميزين ديل خوصوصیيتلري ايله فولکلوروموزون قديم نومونه‌سي اولان "کيتابي دده قورقود"-ون ديلي و پوئتيکاسي آراسيندا اولان علحيدده ياخينليق و اوخشارليق، حتّي عئينيیت موعاصير پوئتيک ديلين، پوئتيک تفکّورون تاريخي کؤکلريني و منبعلريني آيدينلاشديرير. بو کؤکو و منبعني منيمسه‌ديکجه، اونونلا تماسي گوجلنديرديکجه موعاصير بديعي ديلين ايفاده ايمکانلاري، اوبرازليليق خوصوصییتلري ده زنگينلشير و درينلشير. بئله بير خوصوصییتين 60.جي ايللرين پوئتيک پروسئسينده داها قاباريق صورتده مئيدانا چيخديغيني و اينکيشاف ائتديگيني موشاهيده ائديريک.

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۳۹۷/۰۸/۲۱ |

فولکلور قايناقلاري

ماعاریفه حسین قیزی حاجی‌یئوا

فیلولوگییا عئلملری دوکتورو

کؤچورن: عباس ائلچین 

میلّی دوشونجه، میلّی کيمليک، میلّی تاريخي جوغرافييا، میلّی معنوي ثروت ادبییّاتين باشلانغيجي اولان فولکلوردادير. فولکلور و اونون موتيولري يازيلي ادبییّاتا مؤوضو و فورما وئرير، ادبييّاتين میلّی خاراکتئريني موعينلشديرير. 
فولکلورون ادبي پروسئسه هانسي شکيلده تاثير گؤسترمه‌سي و بو پوسئسين نئجه گئتمه‌سي‌نين اؤزو سون درجه ماراق دوغوران مسله‌دير. مين ايللر بوندان اول يارانان آغيز ادبییّاتي اؤرنکلريني عرصه‌يه گتيرن قايناقلار موعاصير حياتيميزا، اينديکي دوشونجه طرزیميزه نئجه اويغونلاشيب ياشايير؟ بو گونون نثري و پوئزيياسي شيفاهي سؤز خزينه‌ميزدن نئجه بارينيببهره‌له‌نير؟ بوتون بونلار ادبي پروسئسده اؤز علمي و بديعي دَيريني ساخلايان واجيب پروسئسدير. 
فولکلورون يارانديغي قايناقلارين بديعي اثره تاثيري گونشين تورپاغا تاثيرينه بنزه‌ر. گونش آلمايان تورپاقدا حرارت چاتيشماز. باشقا سؤزله، نووه‌سينه فولکلور روزيگاري اسمه‌ين اثر، تعبير جايزجه، ديستيلله اولونموش سويا بنزه‌ر. بوتون تميزليگينه و صافليغينا باخماياراق بئله سويو ايچمک اولمور. 
آز ياراديجي صنعتکار تاپماق اولار کي، اونون اثرلري خالق ديليندن، بو ديلين شهديني-شکريني شرطلنديرن فولکلور قايناقلاريندان قيدالانماسين. حقيقي صنعتکار خالقيني، اونون آرزو و ايستگيني، خالقين ياراتديغي فولکلورو، بو فولکلورو شرطلنديرن قايناقلاري، بير سؤزله، اونا دوغما اولانلارين روحونو گؤزل بيلديکده، درين دويدوقدا کاميل صنعت اثري يارادا بيلير.

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۳۹۷/۰۸/۱۴ |

ŞORA BÄTİR

Aktajıdıñ Ali-biy
At beline mingen biy,
At beline mingeş te,
Ilaw ala şıkkan biy,
Ilıw ala şıkkaş ta,
Eldiñ şeti Narik dep,
Kart Narikke kelgen biy.
Aktajıdıñ Ali-biyi keldi dep,
Awlağına kart Narik,
Süyrep otaw kondırdı,
Emegine kart Narik,
Semiz koylar soydırdı.
Suwsınına kart Narik,
Arakı-ballar kuydırdı.
Otawına tupedi,
Koyınıñ etin yemedi
Arakı-balın işpedi,
At üstinnen akırıp,
Ilaw sorap turdı biy.
Arğımaktai altaw berdi – almadı,
Ebeden yetew berdi – almadı,
El yetpesti yete berdi – almadı,
Kus yetpesti kosa berdi – almadı,
Dört tuyağı tağalı,
Kuyrığı yalı kınalı,
Bozdı berdi – almadı.

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۷/۰۳/۳۱ |

Edige Destanı

Dr. Aziz Sütbaş

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۷/۰۳/۳۱ |

Köroğlu

Zaman-zamanda, eski zamanda bir dane at baqqan adam olğan. O at baqqan adamnı Zulumbiy padişa özüne ala at baqmağa. Ana, Zulumbiy padişanıñ bir yaylası bar eken. O, yayladan er yılı nalog bir at ala eken. Ana, künlerden bir kün Zulumbiy padişası at baqqan adamnı yibere. Bar, dey, yayladan dey begengen atıñnı al dey. At baqqan adam yaylağa kelse öyle atlar bar ki, adam aşaycaq. Birisini begenmey, bir qoturlı taynı begene. Qoturlı taynıñ üstüne minip kelse, cellâtçılar körüp, Zulumbiy padişasına yetiştireler. Ana, deyler, sizni ayıbe (Yu.A. – eriştirmek) alıp deyler, sizni külüp bir qoturlı tayın üstünde kele deyler. Çıqıñ ögüne, dey Zulumbiy padişa cellâtlarına, közüni oyıñ da atın tübüne ayaqlarını bağlap yiberiñ dey. Cellâtlar çıqalar ögüne, eki közüni oyalar at baqqan adamnı, ayaqlarını atın tübüne bağlap yibereler.

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۳۹۷/۰۳/۲۸ |

تورکون حيکمت خزينه‌سي تورکون دوشونجه طرزيدير

 بولودخان خليلوو، 
فيلولوگييا عئلملري دوکتورو، پروفئسور

     سؤز اينسان قلبينه يول تاپيرسا، اوندا موقدس‌لَشير، حيکمت خزينه‌سي کيمي اورکلري فتح ائدير، ديري و جانلي اولور. هر زاما‌نین، دؤورون ان توتارلي سيلاحي رولونو اوينايير. بئله حيکمت خزينه‌سي سيراسيندا تورکون يازيلي آبيده‌لري موهوم رول اوينايير. همين يازيلي آبيده‌لر تورکون حياتيني، معيشتيني، دونياگؤروشونو، پسيخولوگيياسيني، دوشونجه طرزيني ياشاتماقلا ياناشي، يارانديغي تاريخي دؤورون اؤزونه‌مخصوصلوقلاريني دا ياشادير. تورکون بئله يازيلي آبيده‌لري سيراسيندا "اوغوزنامه"-لرين، "قوتادغو بيليک"-ين، "دیوان لغات التورک" -ون و ديگرلري‌نین رولو بؤيوکدور. بو قبيلدن اولان کيتابلاردا سؤزلرين معنالاري چوخ مطلبلردن خبر وئرير. 
قئيد اولونان يازيلي آبيده‌لر کونکرئت بير تاريخي دؤوره عاييد منبعلر اولسا دا، اصلينده بير نئچه عصر اؤزوندن اوّلکي دوشونجه طرزيني ده عکس ائتديرير. مثلا، "اوغوزنامه"‌نین اون آلتينجی عصرين سونوندا، ياخود اون يئددينجی عصرين اوّللرينده قلمه آلينديغي گومان اولونسا دا، اصلينده بوراداکي آتالار سؤزو و مثللرين بؤيوک اکثريتي دوققوز-اون بيرینجی عصرلره عاييددير. دئمه‌لي، بوراداکي آتالار سؤزو و مثللرين اونودولماماسي‌نین سببي اونونلا باغليدير کي، تورکون ياراتديقلاري ائله تورکون اؤزونون ده حافيظه‌سينده، يادداشيندا، شوعوروندا هميشه ياشاييب و ايندي ده ياشاماقدادير.

يازان : عباس ائلچین یکشنبه ۱۳۹۷/۰۳/۱۳ |

سومئر متنلري‌نین آذربايجان و قوموق ادبياتينداکي ايزلري

علي شاميل

AMEA فولکلور اينسيتوتونون علمي ايشچيسي

کؤچورن:عباس ائلچین

 اؤزت:

    19-جو يوزايل‌ليگه‌دک قايناقلاردا قوموق ادبياتي ايصطیلاحينا راست گلينمير. قافقازي ايشغال ائدن روسييا موستملکه‌چيليگيني اوزون عؤمورلو ائتمک اوچون خالقلاري بؤلمک، بير-بيريندن آييرماق اوچون دورلو تله‌لر قوردو. يوزايللر بويو يازيلي ادبياتي بير اولان تورکلرين هر بؤلگه‌سي، هر قؤومو اوچون ديل، ادبيات، تاريخ ياراتماغا باشلادي. 1883-جو ايلده سانکت-پئتئربورقدا محمد افندي عوثمانووون يايينلاتديغي " Nokayski, kumukski reç " کيتابي قوموق لهجه‌سينده ايلک کيتاب ساييلسا دا، قوموقلاردان توپلانميش "مينکوللنون ييري" شومئر داستاني "بيلکاميس"لا، "ائنليگيم سئنليگيم ائشکيني آچ!" ناغيلي شومئرلرين کئچي قورد (بعض ده شير) موتيوي و آذربايجانداکي "شنگولوم، شونگولوم، منگولوم، آچ قاپيني من گليم" اوشاق ناغيليني، "بوز اوغلان" ناغيلي "کيتابي دده قورقود"داکي بامسي بئيرگي، "کور اوغلو" ناغيلي "کور اوغلو" داستا‌نیني خاطيرلادير.

     آذربايجاندا گئنيش ياييلميش "مليک محمد" ناغيلي‌نین، قوموق متنلري و شومئر گيل کيتابه‌لريندکي متنلرله اوخشارليغي آيريجا بير آراشديرما مؤوضوسو اولا بيلر.

    بو جور اوخشارليقلار فولکلوردا دئييل، يازيلي ادبياتدا دا جوخدور.

 آچار کلمه‌لر: شومئر متنلري، قوموق و آذربايجان تورکلري‌نین ادبياتلاري، مينکوللنون ييري، "بوز اوغلان" ناغيلي، عوموم‌تورک ادبياتي.

يازان : عباس ائلچین یکشنبه ۱۳۹۶/۰۴/۱۱ |

 

Köruğlı

(Qazaqşa)

Begäli sınşı xanğa at sınap beretin sınşı eken. Birneşe ret at sınap beredi. Tağı bir küni at sınawğa ketedi. Ol ketkende äyeli jükti eken, jükti äyeli Begäli ketken soñ, dünïeden ötedi. Bir künderi: «Äyeliniñ qabırınan bala şığıp jür»,— degen söz boladı. Begäli äyeliniñ qabırınan bala şığıp jür degendi estip: «Ne isteymin?» — dep xanğa baradı.
Sonda xan Begälige bılay dep aqıl qosadı: «Sen barıp er jasat, onıñ üstine şırış jaqtır, qwırşaq jasat, asıq alıp, bärin de alıp barıp kördiñ awzına qoy. Äyel bala bolsa qwırşaq oynar. Er bala bolsa, erge minip alıp jerdi sabalap otırar. Er körge sıymaydı ğoy, balanı şırış ustap alıp jibermes, sosın ustap alwğa boladı», — dedi.
Osı zattardı qoyıp, özi molanıñ tübine barıp, buğıp jata qaladı. Bir mezgilde bala körden şığıp, erge minip alıp, «şw-şwlep» jerdi sabalay bastaydı, qwırşaqtardı laqtırıp tastaydı. Bunı körip Begäli balanı ustay aladı, bala baqırıp jılaydı:
«Meniñ emip jatqan aq mamam bar, şeşem de, äkem de sen emes»,— deydi. Jılap qoymağan soñ balanı qaytadan qoya beredi. Bala körge kirip qayta şığıp: «Aq mamam bar edi, şeşem bar edi, birewi de joq, qw süyek bolıp jatır, äkem sen ekensiñ»,— dedi.
Balanı ertip, üyine alıp barıp, balanıñ atın körden şıqqan Köruğlı dep qoydı. Toğız kün toyın, on eki kün oyın jasaydı. Bir-eki jıldan keyin, balası ösken soñ, xan Begälige tağı at izdetip jiberedi. Sol ketkennen üş ay jürip, üş at arıtıp, bir Ğïrat degen attı alıp keledi, onı xanğa aparıp beredi. Ol at toqsan urğanda ayağın toğız basadı. «Sınşınıñ közi ağarğan eken, közin oyıp alıp, atın özine aparıp beriñder»,— deydi xan.
Begäliniñ közin oyıp alıp attı özine äkelip beredi.

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۵/۰۹/۱۱ |

Vatan haqida maqollar

وطن حقیده اوزبیک مقال‌لری

وطن حاققیندا اؤزبک آتالارسؤزلری

کؤچورن: عباس ائلچین

Ayrilmagin elingdan, Quvvat ketar belingdan

اَیریلمه‌گین اېلینگدن، قوّت کېتر بېلینگدن

آیریلما ائلیندن، قووّت گئدر بئلیندن

***

Badqavm bo‘lsang bo‘l, Beqavm bo‘lma

بدقوم بۉلسنگ بۉل، بېقوم بۉلمه

بد‌قؤوم اولسان اول، بئ قؤوم اولما

***

Baliq suv bilan tirik, Odam – el bilan

بلیق سوو بیلن تیریک، آدم – اېل بیلن

بالیق سو ایله دیری، آدام ائل ایله

***

Begona tuproq – devona tuproq

بېگانه‌ توپراق – دېوانه‌ توپراق

بیگانه توپراق- دیوانه توپراق

ژBulbul chamanni sevar, Odam – Vatanni

بلبل چمننی سېور، آدم – وطننی

بولبول چمنی سئور، آدام وطنی

***

Bulbulga bog’ yaxshi, Kaklikka tog’

بلبلگه باغ یخشی، ککلیککه تاغ

بولبوله باغ یاخشی، کهلیگه داغ

***

يازان : عباس ائلچین شنبه ۱۳۹۵/۰۶/۱۳ |

Twğan Jer, Otan Twralı

 Qazaq Maqaldar Men Mätelderi

ائل، یورد حاققیندا قازاق آتالار سؤزلری

کؤچورن: عباس ائلچین

Twğan jerge twıñ tik

دوغولدوغون یئره توغونو/بایراغینی تیک

***

Er elinde, Gül jerinde

ار/ایگید ائلینده، گول یئرینده

***

Kisi elinde sultan bolğanşa, Öz eliñde ultan bol

یاد ائلینده سولطان اولونجا، اؤز ائلینده اولتان (باشماق ایچینه قویولان کئچه) اول

***

Esiñ barda el tap

اوُسون/عاغیلین واردا ائلینی تاپ

***

At aynalıp qazığın tabar, Er aynalıp elin tabar

آت دؤنوب پایاسینی/قازیغینی تاپار، ار/ایگید دؤنوب ائلینی تاپار

***

Pelen jerde payda bar, Öz jeriñdey qayda bar

فیلان یئرده فایدا وار، اؤز یئرین کیمی هارادا وار؟

***

Twğan jerdey jer bolmas, Twğan eldey el bolmas

يازان : عباس ائلچین جمعه ۱۳۹۵/۰۶/۰۵ |

گونئي آذربايجان سوراقلاري آوروپادا

وفا ايبراهيمووا

فيلولوگييا اوزره فلسفه دوکتورو

     آمئريکا نين اينديانا اونيوئرسيتئتي‌‌نين پروفئسسورو، گؤرکملي عاليم، تورک فولکلورونون آمئريکادا تانيديلماسي ايله باغلي چوخسايلي علمي ايشلرين مؤليفي ايلهان باشگؤز 1984-جو ايلده گونئي آذربايجان آيدينلاريندان اولان علي اصغر مجتهدی‌نين "امثال و حکم در لهجه‌ي‌ محلی آذربايجان" ("آذربايجان يئرلي ديالئکتلرينده آتالار سؤزلري و حيکمتلر") کيتابيني "آذربايجان آتالار سؤزلري" ("Azerbaijanian proverbs") آدي ايله چاپ ائتديريب. بو ديرلي اثرين رئداکتورو حسن جوادي و پروفئسسور ايلهان باشگؤز کيتابا اؤن سؤز يازيبلار.

      علی اصغر مجتهدی 1905-جي ايلده تبريزده وارلي ضيالي عاييله‌سينده دوغولوب. او، گنج ياشلاريندان آذربايجان ادبياتينا، آيريجا اولاراق فولکلورونا بؤيوک ماراق گؤستريب، اونلاري اؤيره‌نيب، بير سيرا فولکلور ماتئريالي توپلاييب. اونون توپلاديغي آذربايجان آتالار سؤزلري ايلک دفعه1955-جي ايلده تبريزده چاپ ائديليب. او، گونئي آذربايجا‌نين بؤلگه‌لريني قاريش-قاريش گزيب، فولکلور ماتئرياللاريني توپلاييب و سيستئم‌لشديريب. علی اصغر مجتهدی تورک، فارس، اينگيليس، فرانسيز، عرب ديللريني بيلديگينه گؤره توپلاديغي آذربايجان آتالار سؤزلري‌نين بو ديللرده‌کي مومکون قارشيليغيني دا وئريب.

يازان : عباس ائلچین دوشنبه ۱۳۹۵/۰۶/۰۱ |

اوزبیک مقال‌لری/ اؤزبک آتالار سؤزلری/ ضرب المثل‌های ازبکی

الف: احترام پدر و مادر                             

آتنگ باله‌سی بولمه ,آدم باله‌سی بول .

آتان بالاسی اولما، آدام بالاسی اول

 بچه پدرت نباش ,بچه آدم باش .

آتنگ قریسه قل آلمه,آنگ قریسه چوری

آتان قوجالسا قول آلما، آنان قاریسا قاراباش.

اگرپدرت پیر شد غلام نگیر ,اگر مادرت پیرشد کنیز.

آتنگ‌نی اولدیر‌گنگه هم یخشی‌لیک قیل .

آنانی اؤلدورنه بئله یاخشی‌لیق قیل.

حتی به قاتل پدرت هم نیکی کن.

آته‌لر سوزی عقل نینگ کوزی .

آتالار سؤزو، عاغیلین گؤزو.

سخن نیاکان اساس عقل است.

يازان : عباس ائلچین شنبه ۱۳۹۵/۰۵/۳۰ |

TİL HAQQINDA QIRIMTATAR ATALAR SÖZLERİ

دیل حاققیندا قیریم‌ تاتار آتالارسؤزلری

کؤچورن: عباس ائلچین

Til – aqıl terazesidir

دیل- عاغیل تره‌زیسی‌دیر

***
 Tiliñnen diliñni bir tut

دیلین ایله اورگینی بیر توت

***
 Tilini unutqan – ilini unutır

دیلینی اونودان- ائلینی اونودار

***
 Tilge itibar – ilge itibar

دیله اعتبار- ائله اعتبار

***
 Tilniñ ucunda qılıçnın küçü

دیلین اوجوندا قیلینجین گوجو

***
 Til – yürekniñ anahtarı

دیل- اوره‌گین آچاری

***
 Til taş yarar, yanılsa  baş yarar

دیل داش یارار، یانیلسا باش یارار

***
 Til uzatılğan yerge el uzatılmaz

دیل اوزادیلان یئره ال اوزادیلماز

***
 Tilniñuzunı dellalğa kerek

دیلین اوزونو دللالیغا گره‌ک

***
 Til qılıçtan keskin

دیل قیلینجدان کسکین

***
 Tilniñ kemigi yoq

دیلین سوموگو یوخ

***
 Tilden hem bal tamar, hem – zeher

دیلدن هم بال دامار،هم زهر

***
 Tilden kelgen elden kelse, her kes padişa olur

دیلدن گلن الدن گلسه، هر کس پادشاه اولار

***
 Til ayaqsız, lakin uzaqqa alıp barır

دیل آیاقسیز، آنجاق اوزاغا گئده بیلر

***

Til bilgen yolda qalmaz

دیل بیلن یولدا قالماز

*

Qaynaq: qiriminsesi.com

يازان : عباس ائلچین چهارشنبه ۱۳۹۵/۰۵/۲۷ |

تورکمن آتالارسؤزو (آتالار نقلی)

درله‌ییب کؤچورن: عباس ائلچین

Adam ýerde ýaşaýar, emma adamyň göwni asmanda perwaz urýar.

آدام یئرده یاشایار، آمّا  آدمین کؤنولو گؤیلرده اوچار

Adamy adam eden ylymdyr.

آدامی آدام ائدن بیلم‌دیر.

Adamyň akyllysy dil öwrener.

آدامین عاغیللیسی دیل اؤیره‌نر.

Adamyň borjy – bilmekdir.

آدامین بورجو بیلمکدیر.

Adamyň ilkinji Watany-da enedir.

آدامین ایکنجی وطنی ده آنادیر.

Aglasa enem aglar, galany ýalan aglar.

آغلاسا آنام آغلار، قالانی یالان آغلار.

Agyr zamananyň hem ýeňil günleri bolýandyr.

آغیر زامانانین هم یونگول گونلری اولار.

Akyl nämäni buýursa, dil şony diýer.

عاغیل نمنه‌نی بویورسا، دیل اونو دئیر.

Akyl uly güýçdür.

عاغیل بؤیوک/اولو گوجدور.

Akyl ýaşda bolmaz, başda bolar.

عاغیل یاشدا اولماز، باشدا اولار.

Alanyňda – bir eliň bilen al, bereniňde – iki eliň bilen ber.

آلاندا بیر الین ایله آل، وئرنده ایکی الین ایله وئر.

Alym bolmak aňsat, adam bolmak kyn.

يازان : عباس ائلچین پنجشنبه ۱۳۹۵/۰۵/۲۱ |

  اوُرال خان دستاني 

     باشقوردلار - اوُرال بؤلگه‌سينده‌کي  باشقورديستان جومهورييتي‌نين اصل نوفوسونو اوْلوشدوران روسيا فدراسيونونون تورک ديلي قونوشان بؤيوک بير خالقيدير. 

    ‘اوُرال-باتير’ دستاني کوُباير(kubair) آدلی اسکي باشقورد خالق شئعیر ادبييات تورونه عاییددیر. اثر 4576 شئعیرر و 19 نثر سطریندن عيبارتدير. 

  ‘اوُرال-باتير’، باشقورد خالقي‌نين ميتولوژيسيني و کؤکلري ايلکل کومونال سيستمين اگَمن اولدوغو دؤنمه اوزانان آرکايک گؤروشلري و اينانجلاري يانسيدان بير اثردير. 

  ‘اوُرال-باتير’ دستانيندا يئر آلان بعضی حئکایه و کاراکتئرلره باشقا باشقورد دستانلاريندا دا راستلانير (مثلا ‘Zayatulyak ve Hıyhılu’, ‘Kongur buga’, ‘Alpamışa’, ‘Kuzıykurpyas ve Mayanhılıu’ کیمی دستانلار). 

  دستان تملينده ياتان حئکایه اولدوقجا قارماشيق، اوُرال-باتير’ين اينسانلارين موتلولوغو اوچون جاناوار گؤرونوشلو پیس روحلار ايله ساواشماسینی آنلادیر. دستانين قهرمانلاري باهادير و سيرادان بير اينسانلار، گؤی اوزونده ياشايان تانريلار، دوغا گوجلري، ميتولوژيک ياراتيقلاردير.  

........

يازان : عباس ائلچین چهارشنبه ۱۳۹۵/۰۲/۰۱ |